In Memoriam Jan Koops                          5 februari 2010

Beste allemaal
Nou, daar sta je dan voor een vriend, of zoals ik elders geschreven heb een “clubicoon”, die onverwachts en veel te vroeg is heengegaan. Ik meen uit de grond van mijn hart, dat als er één iemand de eretitel “clubicoon” heeft verdiend dan is het wel Jan Koops. Uit alle publikaties de afgelopen week, en ik hoop uit dit “ In Memoriam ”, kun je ook niet veel anders concluderen.
Zo zit je afgelopen Zaterdag nog van alles samen te bespreken, nadat hij zijn B-pupillen had getraind in de zaal, en zo kun je ‘s-avonds laat de kantine opendoen om uiteindelijk met zo’n 60 à 70 vrienden onze Jan te gedenken. Het is allemaal zó onwezelijk en onbegrijpelijk, dat het wel even duurt om dit te verwerken. Het is als het scenario van een slecht boek, dat niemand wil lezen.
Van diverse kanten, mails, kranten, gesprekken, maar zeker ook op de mooie persoonlijke Requiem website, komt duidelijk naar voren wie Jan Koops was en wat hij voor veel mensen heeft betekend. Hij was een ongeloofelijke duizendpoot die altijd maar doorging daar waar het anderen betrof. Ze zeggen weleens over de doden niets dan goeds, maar v.w.b. Jan Koops gaat dit kennelijk helemaal op. Nergens een onvertogen woord of iets negatiefs. Als er al een paar puntjes te melden zijn, dan is dat op het persoonlijke vlak. Hij kon namelijk nogal eigenwijs zijn, ziin eigen plan trekken en het was uiterst moeilijk om hem te overtuigen dat hij zijn persoonlijke leven eens wat verstandiger moest inrichten. Hij leefde, zachtjes uitgedrukt, een zeer ongeregeld en onregelmatig leven, hetgeen zeker zijn matige gezondheid niet ten goede kwam. In de persoonlijke sfeer was hij soms “ziende blind en horende doof”. Er was altijd wel iets dat hij belangrijker vond of meende dat het van hem werd verwacht. Dit werden vervolgens zijn prioriteiten. Ik weet echter dat hij hier een facade optrok, een beschermende wal, omdat hij bang was voor de medische realiteit. Hij wist dat als er iets mis zou gaan, de prognose en kans op herstel slecht zouden zijn. Dit hadden de artsen hem jaren geleden al verteld. Het was de angst voor het onvermijdelijke ...... het onbekende zwarte gat....zijn eigen valkuil. Dit alles echter gezegd hebbende, zijn rokertje, een lekkere vette hap, zijn eeuwige koffie tot ‘s-avonds laat en af en toe een colaatje met een klein scheutje kon hij niet laten staan. Dit was het enige dat hij zichzelf gunde, want verder leefde hij sober en had weinig nodig om gelukkig te zijn. Voor de rest leefde hij voor zijn omgeving, met name de club, zijn jongens en genoot hij zichtbaar van de sport in bredere zin. Als hij zich dan toch weer eens slecht voelde was het: ...ik heb last van hyperventilatie......ja, ja zei ik dan en onderwijl is je hart het aan het begeven. Ach, zei hij dan, even iets kalmer doen en dan gaat het wel weer. Deze symptomen volgden zich de laatste tijd sneller op en werden intenser. Ik weet zeker dat hij zich realiseerde dat hij niet oud zou worden. Het leven is echter een aaneenschakeling van keuzes maken, hetgeen hij deed en dat dienen wij te respecteren. Voor zichzelf eiste hij weinig, gaf het liever weg, leefde eenvoudig en was gek op mensen om zich heen. Hij heeft echter op zijn manier wel geleefd en was een tamelijk gelukkig mens. Het laatste jaar stapelden de zorgen zich op door problemen rond de woonsituatie en op zijn werk, waar zijn afdeling door herstrukturering nagenoeg werd gesloten en hij ontslag kreeg aangezegd. Door zijn leeftijd en matige gezondheid geloofde hij niet, dat hij ooit nog aan het werk zou komen met alle sociale en financiële perikelen van dien. Dit was voor hem een doemscenario. Ik weet van heel nabij dat Jan ondanks zijn drukke privé- en clubleven trots was op zijn zakelijke bezigheden; hij ging hier graag naar toe. Ook op z’n werk had hij goede interne en externe kontakten, was nauwgezet en deed alles om zijn klanten van dienst te zijn.
De strekking van alle gelezen stukken is bijna eensluidend en ik wil herhalingen voorkomen. Enkele punten wil ik eruit lichten en samenvattend kun je zeggen :

• Dat hij: een warme, open en fijne persoonlijkheid was, die voor iedereen klaar stond, alom gewaardeerd en gerespecteerd. Je kunt rustig zeggen dat Jan een “allemansvriend” was, in de positieve zin des woords, en voor veel jeugdige leden een surrogaat vader. Hij werkte op mensen als een magneet. Het was niet ongewoon als er hordes spelers bij Jan thuis zaten, die ook nog eens bleven eten, wat TV of filmpjes kijken, kletsen tot in de late uurtjes en soms dan maar noodgedwongen ergens in zijn kleine woning bleven slapen. Jan genoot hier enorm van en als het moest gaf hij zijn laatste cent hier aan uit. Zelfs zijn korte vakanties stonden in het teken van zijn groeiende schare pupillen. Niet zelden ging hij met een hele groep op pad of vakantie en de mannen kwamen niets te kort, geloof dat maar van mij;
• Dat hij: de kunst verstond om op ieder niveau te praten en te luisteren. Voor hem maakte leeftijd, achtergrond of cultuur niets uit. Hij kon over maatschappelijke grenzen heen stappen. Waar nodig, fungeerde hij als klankbord en was blij als hij er weer één kon overhalen om toch maar te blijven voetballen;
• Dat hij: een onbaatzuchtige en onzelfzuchtige persoonlijkheid was, die iedereen in z’n waarde liet;
• Dat hij: vooral MENS onder de mensen wilde zijn;
• Dat hij: op informele en relativerende wijze problemen kon oplossen of voorkomen. Hij had een hekel aan bureaucratie en plaatste niemand in een specifiek vakje. In al zijn eenvoud was hij een wijs man;
• Dat hij: een veelzijdig mens is geweest die van diverse zaken het nodige wist en daar handig praktisch mee omging. Waar hij de tijd vandaan haalde mag Joost weten, maar hij was altijd bezig voor leden en club. Organiseren van of gaan naar sportkampen, toernooiweekeinden, klaverjas- en bingoavonden, zeskampen, uitstapjes voor de jeugd, Sint Nicolaasfeesten of wat voor evenement dan ook, niets was hem te dol om saamhorigheid en het familiegevoel binnen de club te waarborgen. Daarnaast besteedde hij veel tijd aan andersoortig clubwerk zoals besturen, trainen, leiden/ coachen,......en ga zo maar door. Toen ik een tijdje terug langdurig in het buitenland zat nam hij en-passant het voorzitterschap erbij. In deze periode is onze oude kantine afgebrand en moest er nieuwbouw worden gepleegd. Dit kreeg hij er ongevraagd even bij, maar heeft het toch allemaal mooi geregeld met steun van heel veel anderen. Beroemd waren de vroegere KNVB voetbalkampen voor de jeugd en Jan was altijd van de partij. Er was steeds een avond waarop hij alle jeugd om zich heen had en op verzoek weer een erg spannend griezelverhaal moest vertellen, met als gevolg dat er daarna door velen geen oog meer werd dichtgedaan. Dit werd een vast ritueel en de jongens vroegen er al om voordat zij naar het kamp gingen. Ook zullen wij zijn jaarlijkse Kerstverhaal in ons clubblad missen, want zoals hij kon schrijven en vertellen zijn er maar weinig;
• Dat hij: een pragmatische aanpak had. Hij was wars van moeilijk doenerij en ging recht op de man af;
• Dat hij: onbaatzuchtig, eerlijk en recht door zee ging. Je wist wat je aan hem had, maar hoefde het niet met hem eens te zijn. De praktijk zal het wel uitwijzen was dan zijn reaktie.
• Dat ondanks al zijn successen met het begeleiden en trainen van teams (zowel handbal als voetbal), was het niet zozeer de technische kennis die het hem deed. Sterker nog, hij had voor b.v. de voetbal niet eens de benodigde officiële papieren en gebruikte licenties van anderen. Hij was, zoals Engelsen zeggen, een “selfmade man” die door zelf doen en kijken naar anderen de kneepjes van het vak heeft geleerd en deze dan op zijn eigen manier in de praktijk op spelers wist over te brengen. Zowel met handbal- als voetbalteams heeft hij de nodige kampioenschappen en promoties behaald, want hij wist hoe de spelletjes werden gespeeld. Echter de werkelijke basis voor zijn successen was, dat hij een meester was in het ontwikkelen en bijelkaar houden van teams. Het maakte niet eens zoveel uit hoeveel goede en minder goede spelers in het veld stonden, er stond een collectief dat voor elkaar door het vuur ging. Dit was zijn grote ofwel stille kracht. Naast een ijzeren discipline, was zijn motto: regels zijn regels en normen en waarden worden gehandhaafd. Trainen was verplicht bij “weer en wind”; niet komen betekende op de bank zitten al moest hij met een incompleet team het veld in en al zou hij er een wedstrijd door gaan verliezen. Hier werd niet gemarchandeerd of de hand mee gelicht. De jongens wisten het bij voorbaat, want ze trokken zonder iets te vragen direkt een trainingspak aan voor de reservebank. Door deze mentaliteit had hij weinig last van wegblijvers of te laat komers en had hij gemotiveerde spelers om zich heen. Meestal waren de jongens er ruim op tijd en stonden zij te popelen om het veld in te gaan voor een ouderwetse maar gezellige training. Resultaten waren voor Jan bijzaak, zolang er maar met plezier werd gespeeld en als hij zag dat er een vriendenploeg in het veld stond. Hij zei altijd:....als deze zaken goed zitten komen de resultaten vanzelf. Dit heeft hij dus menigmaal in de praktijk bewezen en daar was hij terecht trots op. Na afloop van iedere wedstrijd analyseerde hij de wedstrijd in de kleedkamer, gaf spelers tips of soms een opbouwende schoffering. Vervolgens ging in de kantine het dak eraf, of er nu gewonnen of verloren was, en waarbij Jan altijd tussen de jongens zat. Dit was voor hem de ultieme beloning waarvan hij zichtbaar genoot.

Ik kan nog wel even doorgaan en heb uiteindelijk dit epistel sterk ingekort. Nu Jan er niet meer is, heeft de sport in Baarn, maar ook het gehele vrijwilligerscorps, een sportliefhebber en vrijwilliger pur sang verloren. Op de een of andere manier moeten de gaten opgevuld worden en dat zal voor vvEemboys niet meevallen. Jan was onvermoeibaar in de weer en een drijvende kracht. Voor mij bepaalde hij voor een zeer belangrijk deel het gezicht van vvEemboys en heeft hij in hoge mate bijgedragen aan al hetgeen waar onze club nu voor staat; hij was bijzonder trots op zijn cluppie.
Waar Jan nu ook moge zijn, maar hem een beetje kennende, denk ik dat hij al bezig is om ergens wat teams te formeren en aldaar het voetbal en handbal enige gestalte te geven.
Beste Jan, als voorzitter van de club weet ik nog even niet hoe nu verder. Jou vervangen is nagenoeg onmogelijk. Ik heb veel van je geleerd, maar kan je op veel gebieden niet evenaren. Jij was uniek in doen en laten. Ik zal de “onderonsjes” missen, die of altijd vergezeld gingen van een zwart kopje koffie met een broodje kaas of door een Colaatje Vieux met een klein scheutje. Als wij samen napraten over zaken en er was verder niemand dan draaiden wij muziek van Creedence Clearwater Revival, Deep Purple, Santana en soms de Doors. Mooie tijden waren het en je was mijn steun en toeverlaat. Wij gaan in jouw geest verder, want het fysieke “Jan Koops tijdperk” is nu afgesloten. Kerel bedankt voor alles.

Naschrift:
Op de club is een hoek ingericht voor Jan Koops; hier ligt tevens een notitieboek waar iedereen iets in kan schrijven.
Verder wil ik u nogmaals attenderen op het feit dat de familie Koops voor Jan een persoonlijke Requiem website heeft geopend. Dit is: www.requiem.nl en men kan hier de naam van Jan Koops intikken en inlogcode B34M57. Via de openingspagina van de vvEemboys internetsite is het mogelijk om direkt door te klikken. Op Jan’s site kunt u persoonlijke verhalen, herinneringen, foto’s, tekeningen, etc. kwijt ter nagedachtenis aan Jan. Velen hebben hier al een bijdrage geleverd en het is fijn om dit alles gewoon eens te lezen. Wij hopen dat er nog veel mooie herinneringen volgen. Mogelijk dat de familie hiervan tzt een herinneringsboek van laat maken.
Hartelijk dank voor uw aandacht.
Namens Jan’s club vvEemboys
Jan Straatman